Ijzer staat in voor het zuurstoftransport van de longen naar de perifere weefsels door in myoglobine en hemoglobine, zuurstof op een reversiebele manier te binden. Daarnaast vereisen talrijke cellulaire enzymen en coënzymen ijzer; ofwel als integraal onderdeel van het molecule, ofwel als co-factor; de voornaamste enzymen hierbij zijn de peroxidasen en cytochromen.
Met ijzerbepaling wordt het transportijzer bedoeld, niet het ijzer gebonden aan hemoglobine. Ijzer is in het bloed gebonden aan het transporteiwit transferrine (= siderofylline).
Het serumijzer daalt o.a. bij ferriprieve anemie, bij herstel van pernicieuze anemie, bij acute en chronische infecties, bij carcinoom, bij nefrose, ook na een bloeding.
Het serumijzer is gestegen bij verhoogde ijzerinname of verhoogde ijzerresorptie (hemochromatose), bij verhoogde bloedafbraak (vb. hemolytische anemie), bij nefritis en hepatitis.