De term 'vitamine B12' groepeert een serie substanties die cobalamines genoemd worden. De belangrijkste vormen zijn methylcobalamine (serum) en 5'-deoxyadenosylcobalamine (cytoplasma).
Vitamine B12 is een belangrijk co-enzym in de volgende reacties:
-synthese van methionine
-conversie van proprionylCoA in succinylCoA

De dagelijkse behoefte aan vitamine B12 bedraagt ongeveer 0.5 µg, essentieel van dierlijke afkomst. De lever beschikt over belangrijke reserves aan vitamine B12 (1 tot 5 mg). In de maag vormt vitamine B12 met de intrinsieke factor (glycoproteïne gesecreteerd door de pariëtaal cellen) een complex dat actief geabsorbeerd wordt in het ileum. Pernicieuze anemie is de voornaamste pathologie van het vitamine B12-metabolisme en wordt veroorzaakt door een gedaalde secretie van intrinsieke factor. Dikwijls worden er antistoffen tegen de intrinsieke factor gevonden wat er op wijst dat het om een auto-immuunziekte zou gaan.

Vitamine B12 gebrek komt voornamelijk voor bij malabsorptie (pernicieuze anemie, gastrectomie, achlorydie), bij oudere personen en bij vegetariërs. Dit manifesteert zich op min of meer lange termijn door ernstige neuromotorische en neurosensitieve problemen vergezeld van een macrocytaire anemie, een leucopenie met hypersegmentatie van de neutrofiele polynucleairen en een trombocytopenie. Onderzoek van het beenmerg toont grote aantallen megaloblasten, maar is overbodig.

Het metabolisme van vitamine B12 hangt nauw samen met dat van folaat.

541494 - 541505 B 250 Doseren van vitamine B12 met niet-isotopenmethode #(Maximum 1) (Cumulregel 303) (Diagnoseregel 154)
Bron: RIZIV website op 22/03/2026