De groep van folaten omvat verschillende substanties waaronder foliumzuur en zijn actieve vormen: dihydrofoline- en tetrahydrofolinezuren en de gemethyleerde vormen. De meest voorkomende component is het N-methyltetrahydrofolaat. Andere derivaten zijn polyglutamaten.

Folaten zijn co-enzymen die methylgroepen leveren. Ze komen vooral tussen in de vijf volgende reacties:
-de synthese van dTMP door methylatie van dUMP
-de synthese van purines door introductie van twee methylgroepen
-het metabolisme van serine en glycine (serine is de belangrijkste bron van koolstof getransfereerd door folaten).
-de synthese van methionine door transfer van een methylgroep naar cobolamine dat het op zijn beurt doorgeeft aan homocysteine
-het catabolisme van histidine

De behoefte aan folaten bedraagt ongeveer 50µg/dag. Deze wordt gemakkelijk gedekt door een voeding rijk aan bladgroenten. De leverstock bedraagt ongeveer 5 tot 10 mg.

Foliumzuurdeficiëntie komt meestal voor bij malabsorptie (chronisch alcoholmisbruik), bij gestegen behoefte (zwangerschap, chronische aandoening) en bij behandeling met antifolaten (methotrexaat). De eerste manifestatie is een megaloblastische anemie (macrocytair), soms vergezeld van neurologische tekens.

Lage folaatconcentraties in serum tijdens de zwangerschap is geassocieerd met neuraalbuisdefecten in de foetus.

541435 - 541446 B 250 Doseren van foliumzuur in het serum met niet-isotopenmethode #(Maximum 1) (Cumulregel 303)
Bron: RIZIV website op 22/03/2026